
MATAQUINTOS – Het proces tegen parlementariër Paco Tornado, leider van de Partij voor Paco (PPP), kan gewoon doorgaan. Tornado wordt verdacht van groepsbelediging en het aanzetten tot haat en discriminatie van Bolivianen.
ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: Sovjetbom
| De Zuidelijke Woestijn van Managuay |
‘Hier stond de tribune, volgens mij.’ Majoor Enrique de los Platos, mijn begeleider, spuugt in het zand. ‘Ik zou het kunnen navragen bij de Topografische Afdeling. Maar ja.’ Met toegeknepen ogen kijk ik naar de zon, die deze zanderige uithoek tot een oven maakt. Nikita Chroesjtsjov had het goed gezien.
De Zuidelijke Woestijn van Managuay was een halve eeuw geleden een brandpunt van de Koude Oorlog. Het maoïstische regime van Sergio ‘De Neushoornleguaan’ Susa had het gebied aangewezen als testlocatie voor een nieuwe, Russische kernkop: de AN602 of ‘Tsar Bomba’. Sovjetleider Chroestsjov gaf vanuit Moskou opdracht aan Managuayaanse ingenieurs om het model in elkaar te schroeven.
Zo kwam het dat op een ochtend in 1961 een Toepolev met de volledige Sovjettop in Mataquintos landde. Susa’s programma – een krampachtig ongedwongen receptie met tequila en gefrituurde chinchillaknoedels – werd door Chroesjtsjov genegeerd: hij wilde direct naar de woestijn. Drie uur later zat hij op een tribune bloednerveus te lonken naar de Tsar Bomba, even verderop in het zand. Een mannenstem begon af te tellen.
‘Diez… Nueve…’ Niemand voorzag wat zou gaan gebeuren. Niemand, behalve iedereen die wel eens een transistorradio made in Managuay had gekocht. ‘…Zero.’ Niets. Toen klonk een luid ‘pffrrrt’, dat een half uur aanhield. Daarna nestelde een koppel alpacalama’s zich in de bom. Chroesjtsjov gooide zwijgend zijn burrito in het zand en verliet de plek des onheils.
‘Is het nog goedgekomen?’ vraag ik aan majoor De los Platos. Deze haalt een mango uit zijn jaszak en neemt een hap. Met volle mond: ‘Als u meer wil weten, kan ik u begeleiden naar het Militaire Archief. Maar ja.’
Op 30 oktober 1961 brachten de Russen op Nova Zembla hun eigen model tot ontploffing. De Tsar Bomba veroorzaakte een explosie van vijftig megaton: de grootste die de mens ooit heeft teweeggebracht.
Foto Persbureau Managuay
Deze culturele reportage was eerder te lezen in de Volkskrant.
ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: Waterboardclub
![]() |
| Waterboardbondscoach Pepín Acosta |
Voordat Mariana antwoord kan geven, kletst Pepín Acosta de washand op haar mond. Het water uit de tuinslang gutst over haar gezicht. Zodra ze begint te proesten, rukt Acosta de natte lap weg en brult: ‘Zeg op slet, waar heb je de poet verstopt?!’ Ze lachen. Mariana (14): ‘Pepín kan zó’n clown zijn.’
Waterboardclub Vikingo is toonaangevend in de wereld. Geen wonder – in Managuay geldt waterboarden, waarbij een liggend persoon water gegoten krijgt over een stuk stof op zijn gezicht, als een traditie. Ruim voor de ondervragingstechniek in een kwaad daglicht kwam te staan onder George W. Bush, leidde Vikingo al de crème de la crème van het mondiale schijnverdrinken op. Wat is het geheim?
‘Plezier,’ stelt Pepín Acosta (36). ‘Wat onze leden bindt is water, een washand en de hang naar spanning.’ Met maar liefst tien wereldtitels geldt de bondscoach en Vikingo-voorzitter als een meesterinterviewer. Voor de club zijn Acosta’s banden met de militaire junta onontbeerlijk: graag stelt het generaalsregime faciliteiten en gedetineerden ter beschikking aan trainende leden. Maar gaat Vikingo niet ten onder aan zijn eigen succes? Regelmatig vertrekken talenten naar het professionele circuit: de overheid. Acosta: ‘Daar zie ik geen kwaad in. Nieuwe aanwas komt wel, want onze training deugt. Een washand van gisteren gebruiken? Niks ervan, je pakt een schone. Lekt je tuinslang? Zorg dat je een bandenplaksetje bij je hebt. Die man op die bank mag dan een staatsgevaarlijke mensenrechtenactivist zijn die de volgende dag toch wordt opgehangen, ik wil wel dat je hem respecteert.’
Mariana veegt haar gezicht droog. Terwijl ze haar broek aantrekt: ‘Mij gaat het gewoon om de gezelligheid. Vanavond eten we met zijn allen. En zondag is het open dag, dan mag iedereen een vriendje of familielid meenemen om op te oefenen.’
Noud Nijssen
Foto Abrán del Tubo
Deze culturele reportage was eerder te lezen in de Volkskrant.
Opvanghuis geopend voor slachtoffers ‘Managuayaanse Sinterklaas’
![]() |
| Een slachtoffertje maakte deze tekening als antwoord op de vraag: hoe zie jij Sint-Cerberus het liefst? |
MATAQUINTOS – In Mataquintos is zondag een opvanghuis geopend voor slachtoffers van Sint-Cerberus, de ‘Managuayaanse Sinterklaas’.
Sint-Cerberus is een Managuayaanse traditie waarbij vaders en ooms zich verkleden als een christelijke heilige, of als diens hulpje Pedro el Negro, met als doel om kleine kinderen een verrassing te bezorgen. Aangezien de verrassing doorgaans bestaat uit een wolk pepperspray en de verkleedpartij geldt als een excuus om het collectief op een zuipen te zetten, houdt menige Managuayaanse kleuter voor de rest van zijn leven een trauma over aan het feest.
De opening van het opvanghuis moest zondag overigens bijna worden afgelast vanwege een voor de ingang verzamelde menigte aangeschoten Sint-Cerberussen die in brand gestoken kinderknuffels gooide en de Managuayaanse versie brulde van ‘Ach vaderlief, toe drink niet meer.’
‘Berlusconi geen krachtige leider’
![]() |
| Silvio Berlusconi maakte dinsdag zijn aanstaande aftreden bekend |
DAMASCUS – De Italiaanse premier Silvio Berlusconi hoeft na zijn aftreden geen uitnodiging te verwachten van Krachtige Leiders United, de belangenvereniging van dictators.
Dat liet de Managuayaanse generaal Jamón woensdag weten vanuit Syrië. ‘Een man die opgeeft als zijn parlement tegenstribbelt, is geen echte man,’ aldus Jamón. ‘Althans, niet een met ballen. Een ware leider wijst zijn parlementariërs de weg. Naar het vuurpeloton, in dit geval.’
Binnen Krachtige Leiders United heerst al langer onvrede over Berlusconi, die zich door de media als dominant heerser laat afschilderen, maar zich in feite aan redelijk democratische spelregels houdt. Jamón maakte subtiel duidelijk bij wie de wrevel zit. ‘Ik spreek niet alleen namens mijzelf, maar ook namens gerespecteerde tirannen die onterecht in de vergetelheid dreigen te raken. Zij willen óók wel eens genoemd worden. Goed, dan wil ik tot slot nog de groeten doen aan Teodoro Obiang Nguema Mbasogo van Equatoriaal Guinea en Goerbangoely Berdymoechammedov van Turkmenistan.’
Generaal Jamón verblijft in Syrië voor een inderhaast door president Assad georganiseerde mosterdgasruilbeurs. Assad kampt op dit moment in eigen land met wat Krachtige Leiders United noemt ‘de kift’.
‘Nederland moet JSF-toestel afstaan als ontwikkelingshulp’
![]() |
| Het is vrijwel zeker dat Nederland JSF-toestellen gaat aanschaffen |
MATAQUINTOS – Als het kabinet besluit tot aanschaf van de JSF, zou één vliegtuig aan een ontwikkelingsland moeten worden geschonken. Dat zegt de minister van Buitenlandse Zaken van Managuay.
De minister, generaal Arnoldo Pelotón, reageert hiermee op het nieuws van donderdag dat coalitiepartij PvdA zich niet langer verzet tegen de komst van de JSF. Hij heeft ook al een land in gedachten: zijn eigen. ‘Als de laatste echte dictatuur van Zuid-Amerika kent Managuay de meeste situaties waarvoor het toestel geschikt is. Nu slaan we een opstand tegen ons bewind neer met clusterbommen, maar met een JSF zouden we prachtige precisiebombardementen kunnen uitvoeren.’
Pelotón denkt dat zijn voorstel goed zal vallen bij de achterban van de PvdA, die nog steeds veel moeite heeft met de bezuinigingen op ontwikkelingshulp die door het kabinet-Rutte I zijn ingezet. ‘Geld geven heeft geen zin, goederen wel. Dat wil zeggen: sommige goederen,’ specificeert Pelotón. ‘Laat die donaties van graan, medicijnen en anticonceptie maar zitten, en doe ons maar zo’n kist.’
Een woordvoerder van de PvdA wilde niet reageren op het voorstel. ‘Is dit weer zo’n zomerflirt?’
Uit het ambt gezet, maar nog steeds aan de drank
Strafpleiter Adán Minskewicz is uit het ambt gezet, maar blijft strijden voor wie hij is. Dat betekent: drankorgel, obese veelvraat en mediapersoonlijkheid. Een interview.
Door Jens Mikkelsen
Meneer Minskewicz, dinsdag werd u veroordeeld voor het aannemen van miljoenen peso’s aan contant geld, het niet terugbetalen van voorschotten van cliënten en het bijhouden van een chaotische administratie. Denkt u inmiddels anders over het oordeel van de rechter?
Geenszins. Ik vind het nog steeds onvolledig. (neemt een slok advocaat)
Waarom?
Ik heb om te pesten boven elk dossier gefrituurde kippenvleugeltjes zitten eten, maar over de vetvlekken zegt hij dan weer niets. (neemt kippenvleugeltje uit doos)
U meent te zijn ‘kapotgeschreven’ door de media.
Jazeker, amice. Eerst komen ze een quootje bij je halen, en vervolgens gebruiken ze hun kanaal om hun persoonlijke mening erdoor te drukken. Ik kan niet tegen hypocrisie, dus ik vecht terug.
Wat gaat u doen?
Nóg vaker in roddelrubrieken op tv plaatsnemen en zeggen dat die rechter een ongelooflijke eikel is. (schenkt een glas advocaat in)
Gaat uw ex-vriendin, tv-presentatrice Evita Jellinek, u daarbij helpen?
Spreekt u niet van haar. Ik ben van alle ellende twintig kilo afgevallen. (neemt een slok advocaat)
Het is u niet aan te zien.
(opent tweede doos gefrituurde kippenvleugeltjes) Geloof me, ook voor iemand die normaliter 135 kilo weegt, is dat heel wat.
U gaat in hoger beroep. Zeg eens eerlijk: gelooft u nog in een goede afloop?
Ik moet wel. Aan de andere kant mag ik graag zeggen: dwarsliggers houden de rails recht.
En wat betekent dat?
Dat je met een grote bek altijd in de onderliggende positie belandt en nooit op het juiste spoor zit. (drinkt glas advocaat in één teug leeg)
ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: Hammarskjold
| Schrijver Sergio Sánchez Hammarskjold |
‘Mario Vargas Llosa? Een armoedige prutser.’ In het rimpelige gezicht van Sergio Sánchez Hammarskjold komen drie gaten in actie: zijn ogen spuwen vuur, zijn mond klemt de pijp vast en zijn neusgaten doen twee rookpluimpjes de kamer in dwarrelen. ‘Met zijn boeken doe ik wat de gemiddelde Managuayaan ermee doet: ik schuif ze onder een afgebroken tafelpoot.’
Gegniffel in de videohoek van het Hammarskjold-museum. Waar de schrijver is, is de verongelijktheid nooit ver weg. De man zelf is overigens ook niet ver weg: hij zit aan een tafeltje in de hoek nauwlettend toe te kijken, af en toe nippend van de aguardiente die zijn vrouw hem bijschenkt. Het Hammarskjold-museum is bij Hammarskjold thuis, en dat maakt het gegniffel behoorlijk ongemakkelijk.
Sergio Sánchez Hammarskjold is een auteur die er prat op gaat nog nooit een heuse roman te hebben geproduceerd. In Managuay, waar tachtig procent van de bevolking niet kan lezen, en de overige twintig daar gewoon geen zin in heeft, moet een schrijver zich toeleggen op praktische teksten. ‘Toegepaste literatuur’ noemt Hammarskjold het. Hij schrijft handleidingen, snackbarmenu’s en productinformatie. Met succes: zijn Ingrediënten & Voedingswaarde per 100 ml van de literflessen Pipo Papajapap geldt als een klassieker in het genre.
Een uitvergroting van dat etiket, omgeven door enkele flessen pap, vormt dan ook het hart van de expositie. De formule om Hammarskjolds schrijfsels te omringen met relevante voorwerpen is even simpel als doeltreffend. Op de salontafel: de aangegeten burrito bij het menu van snackbar El Pollo Loco uit 1987. Op de vensterbank: het getraliede raam uit martelcentrum Horror Máximo met ernaast een ongebruikte wegwijzer (‘Uitgang’). Als bezoeker begrijp je in één klap wat de teksten van Hammarskjold zo effectief maakt. Je vraagt je af wat de illustratie geweest zou zijn bij een ontbrekend werk als Inventarisatie van lijken na de opstand van San Fernando, 3 maart 2010, A t/m M.
Bij het verlaten van de woning stuiten we op een tafeltje met pennen en papieren, waarop een manshoge, kartonnen versie van de schrijver prijkt. Er is iets op gekalkt. We buigen ons voorover en lezen: ‘Steun mijn volgende werk: het telefoonboek van Managuay. Vul naam en nummer in op de stippellijn.’
Noud Nijssen
Foto Abrán del Tubo
Deze culturele reportage was eerder te lezen in de Volkskrant.
Mad men-acteur kon Emmy laten omsmelten
![]() |
| Jon Hamm als Don Draper in Mad men |
LOS ANGELES – Acteur Jon Hamm is gisteravond in Los Angeles benaderd door een man die zijn Emmy Award wilde omsmelten.
Hamm, die genomineerd was voor een Emmy in de categorie Beste Acteur in een dramaserie, werd kort voor de officiële uitreiking in Los Angeles benaderd. Hamm: ‘Opeens stapte iemand met een Zuid-Amerikaans uiterlijk op me af en stelde zich voor als Pedro. Hij zei: “Als je dat beeld wint, kan ik het voor je omsmelten tot een gouden tand. Of een enkelbandje, voor je chick. Jullie reclamemensen zijn toch zo hip en modern?”’ Hamm was genomineerd voor zijn rol als Don Draper in de dramaserie Mad men, die speelt in de New Yorkse reclamewereld van de jaren 60. Hij kreeg de prijs overigens niet.
Managuay-kenners vermoeden dat Hamm is benaderd door Rodrigo Malfalfa, een Managuayaanse oplichter die constant in geldnood zit. Het incident illustreert volgens hen dat voor veel inwoners van het Zuid-Amerikaanse land, dat in bepaalde opzichten stevig in de jaren 70 is blijven hangen, zelfs het New York van de jaren 60 nog hip en modern lijkt.
Extreem-rechtse politicus vrijgesproken
![]() |
| Een Boliviaanse panfluitmuzikant |
MATAQUINTOS – De extreem-rechtse politicus Paco Tornado is vanochtend door de rechtbank van Mataquintos vrijgesproken van het aanzetten tot haat jegens Bolivianen.
De rechter noemde een aantal uitlatingen van Tornado weliswaar ‘grof en denigrerend, maar niet opruiend.’ Hij verwees daarbij naar de uitspraken ‘Bolivianen zijn schurftige chihuahua’s’ en ‘Bolivia is geen land, maar een fascistische ideologie’. Critici vermoeden echter vooringenomenheid bij de rechter, mede omdat deze bij het verlaten van de rechtszaal na afloop fluisterde: ‘Dat zal ze leren, die stinkerds.’
Het proces tegen Paco Tornado is in gang gezet door de vereniging De Veelkleurige Poncho, een belangengroep van Bolivianen in Managuay. Dit naar aanleiding van Tornado’s propagandafilm Flauta, waarin democratische teksten uit de Boliviaanse grondwet worden gecombineerd met beelden van een brandende panfluit.







