In memoriam: de ‘Vaclav Havel van Managuay’

De Tsjechische Vaclav Havel, niet de verwarren met de Managuayaanse Vaclav Havel.

MATAQUINTOS – Met het overlijden van Víctor Sattori, ‘de Vaclav Havel van Managuay’, verliest Zuid-Amerika een groot politicus uit de 20ste eeuw en tevens een briljant schrijver.

Dissident Sattori, die zondag op 75-jarige leeftijd overleed in zijn slaap, richtte eind jaren 80 mensenrechtenorganisatie Cartita ’87 op, gericht tegen de toenmalige maoïstische dictatuur in Managuay. Ook na de militaire putsch van 1992 bleef hij zich inzetten voor liberale vrijheden, ondanks vele arrestaties en martelingen door het Managuayaanse leger. Het leverde hem internationale verering op en tientallen onderscheidingen, waaronder de Erasmusprijs, de Olof Palme-prijs en de Karel de Grote-prijs.

Sattori werd zondagochtend in zijn bed in Mataquintos gevonden onder een T-100-tank. De regering-Jamón ontkent iedere betrokkenheid.

Kapper Ronaldo hoopt dat Spanje wint

Cristiano Ronaldo en de kopbalbestendige coupe ‘Armadillo’

OPALENICA – Elf miljoen Portugezen hopen vanavond op een stunt in de halve finale, maar van de kapper van Cristiano Ronaldo kan het EK Voetbal niet snel genoeg voorbij zijn.

Als Sergio Ibarreños het EK in Polen en Oekraïne een ‘absolute ramp’ noemt, dan heeft hij het niet over racistische spreekkoren of lichamelijke slijtage na een uitputtend clubseizoen. Hij heeft het over het haar van zijn cliënt, de Portugese stervoetballer Cristiano Ronaldo. ‘De temperaturen waarin Cristiano moet spelen, zijn dodelijk. Je wil niet weten waarmee ik hem soms zie terugkomen. Haarbreuk, gespleten puntjes, een volledig uitgedroogde coupe: daar kan geen glansserum meer tegenop. Nee, van mij mag Spanje winnen vanavond.’

De ‘personal hair artist’ dient de wereldberoemde spits regelmatig van advies. ‘Kopballen? No way, José, vertel ik hem altijd. Die mogen er in het stadion misschien leuk uitzien, maar ze zijn funest voor de haarzakjes. Gebruik gewoon je voet, zeg ik dan, het heet tenslotte voetbal.’
Ook blijken de veelbesproken kapselwisselingen van Ronaldo in de wedstrijden tegen Duitsland en Nederland het idee te zijn geweest van Ibarreños. ‘De vraag is: wil je gewoon balletjes afwachten of balletjes afwachten in stijl? Maar van hem mocht het eigenlijk niet, hoor. Hij was bang dat de mensen hem een aansteller zouden vinden. Schatje, zei ik, je hebt gewoon het beste haar ter wereld, dat wekt altijd jaloezie op.’

Ibarreños is afkomstig uit de Zuid-Amerikaanse bananenrepubliek Managuay, waar zijn kapperscarrière begon bij het leger. Hij werd echter oneervol ontslagen vanwege een voorstel om de rekruten niet langer te millimeteren, maar ‘een leuke lok voorop’ te geven en die wekelijks te behandelen met een diepteconditioning.

Een armadillo, of gordeldier

Intocht Sinterklaas ontaardt in bloedbad

Managuayaanse legersoldaten ‘lopen de wacht’, zaterdagochtend
(bron: Facebook)

LA LIBERTINA – De intocht van de Managuayaanse Sinterklaas ging afgelopen zaterdag gepaard met een bloedbad. En vielen 98 doden.

Terwijl de goedheiligman – in Managuay Sint-Cerberus geheten – in junglestad La Libertina verscheen aan honderden doodsbange kinderen, openden driehonderd kilometer verderop maoïstische rebellen het vuur op onoplettende troepen van het Managuayaanse leger. Er ontstond een gevecht dat tot middernacht duurde en het leven kostte aan zeker 72 manschappen, 16 rebellen en 1 toevallig passerende chihuahua. Wat het verband met Sint-Cerberus is, is overigens nog niet bekend.

De maoïstische rebellen houden zich schuil in het oerwoud van Noord-Managuay. Experts verwachten de komende tijd meer aanvallen, omdat in de recente geschiedenis van het Zuid-Amerikaanse land de rebellen en de generaals steeds om de zeven jaar de macht hebben gegrepen. De rebellen verdwenen in 2006 van het toneel. ‘Vanaf 2013 is het weer ónze beurt om de bevolking te onderdrukken,’ zo maakte rebellenleider Fernando Sapo afgelopen zomer nog zijn idealen duidelijk in een interview met dagblad El Tiempo.

De wonderen van Baradoño

Het dorpje Baradoño in Noord-Managuay heeft een bijzondere plek in de Managuayaanse cultuurgeschiedenis. De dorpelingen beheersten een unieke methode om van maïsbladeren textiel te maken. Ook wisten zij de schoonste klanken te ontlokken aan uit palmhout vervaardigde muziekinstrumenten die nergens ter wereld voorkwamen. Van heinde en verre trokken nieuwsgierigen naar Baradoño om die wonderen met eigen ogen te zien – de roem van het dorp leek voor altijd te duren.

Tot 2003, toen waterkrachtcentrale Nacional in gebruik werd genomen en Baradoño werd verzwolgen door een stuwmeer. Op de foto zijn de bovenste verdiepingen te zien van de twee hoogstgelegen huizen van het dorp.

Nationale elftal Managuay toch naar WK

De haven van Buenos Aires

BUENOS AIRES – Het nationale elftal van Managuay gaat toch naar het WK. De ploeg, die zich niet kwalificeerde, hoopt op plotseling uitvallende teams.


‘Een ongeluk zit in een klein hoekje, nietwaar?’ aldus bondscoach Eduardo Vianda Charculo, bijgenaamd ‘De slager van de pampa’s’. Charculo nam het besluit gisteren na lang overleg met zijn neef, die hoofd is van de Militaire Bevoorradingsdienst van Managuay.
Het nationale elftal reisde na het besluit onmiddellijk af naar Buenos Aires in Argentinië, waar het zich voorbereidt op vertrek. ‘We hebben geen tijd te verliezen,’ aldus een daadkrachtige Charculo. ‘Dus we nemen de snelste boot die er is.’ Gehoopt wordt dat het elftal rond de openingsceremonie van aanstaande vrijdag kan arriveren in Kaapstad.
Critici vrezen eenzelfde debacle als dat van de Managuayaanse Olympische ploeg eerder dit jaar. Die deed er drie weken over om in een bus van Zuid-Amerika naar Canada te rijden en arriveerde ten tijde van de afsluitingsceremonie.

ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: Eindexamens

Vroegtijdige schoolverlaters in Managuay

‘School?’ Vasco (16) uit La Libertina kijkt niet-begrijpend. Zijn geld verdient hij in de wapenhandel, niet met krijtborden. En voor zijn rijbewijs heeft hij geen lessen gevolgd – dat kocht zijn vader voor hem. Dan begint het te dagen. ‘Ja,’ grijnst hij. ‘Dat je achterin de klas bezig bent, terwijl iemand met een bril je huiswerk maakt.’

School en seks: voor Managuayanen zijn beide onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hoewel middelbare scholieren vandaag horen of ze – net als in Nederland – hun eindexamen hebben gehaald, zijn velen al lang vertrokken naar een baantje in de prostitutie, de vrouwenhandel of een semi-legale onderneming als die van Vasco’s beschermheer. De ambitieuze scholieren die overblijven, worden ‘Vargas Llosa’s’ genoemd, naar de Peruaanse Nobelprijswinnaar voor de Literatuur. En dat is geen compliment.

Schoolpersoneel worstelt dezer dagen dan ook niet met eindexamens, maar met tienerzwangerschappen. ‘Het is de tijd van het eindejaarskamp,’ legt directeur Ferdi Mando Kotulek van de Desi Bouterse-school in Mataquintos uit. ‘Dat vraagt om veel geregel. Immers, wat als al die zwangere meisjes onderweg bevallen?’ Er gaat dan ook standaard een verloskundige mee in de bus. ‘Ook wij vonden dat ooit overdreven,’ zegt Kotulek. ‘Maar de schoonmaakkosten werden gewoon te hoog.’

Kotulek is een schooldirecteur die, als het moet, een helpende hand uitsteekt. ‘In Plopsaland San Luís heb ik vorig jaar december nog een leerlinge helpen bevallen,’ vertelt hij trots. ‘En in Tikibad Mataquintos deed ik ooit eens een keizersnee. Mijn zakmes was hartstikke roestig na afloop, maar de moeder kon tenminste haar zwemdiploma afmaken.’

In het lamaburgerrestaurant reageert een groepje scholieren lacherig op de vraag of ze hun eindexamen hebben gehaald. ‘Natuurlijk,’ zegt een van hen. Hoe? ‘Mijn moeder is met de conciërge naar bed geweest.’ Dan, serieuzer: ‘En mijn moeder is echt heel lekker.’
Roger Abrahams

Foto Persbureau Managuay

Deze culturele reportage was eerder te lezen in de Volkskrant.

‘De politiek pakt echt door’

Harold van den Akker van vervoersbedrijf TMI (Transportes Managuayenses Internacionales):
‘Wat mij zo bevalt, is de bereidheid van de politiek om ook echt door te pakken. Toen wij een half jaar geleden in Mataquintos aankwamen om een dochterbedrijf op te zetten, zijn we meteen op het hoogste niveau geholpen. We konden voor 9 miljoen de transportfirma van de zoon van generaal Jamón overnemen, echt een prikkie. Bij de deal bedongen we bovendien 27 trucks, 3 hangars, 39 chauffeurs en 133 dwangarbeiders. Kom daar maar eens om in Nederland.’

Zomergasten Managuay zet puist uitknijpen op de kaart



MATAQUINTOS – De Managuayaanse versie van Zomergasten heeft een nationale rel ontketend. Steen des aanstoots: een filmpje van het uitknijpen van een puist.

Het betreft hetzelfde fragment dat ook Annet Malherbe gisteravond liet zien bij de VPRO, waarin een grote cyste wordt ontlast. In Managuay, een land waar rokende kleuters op sigarettenpakjes staan afgebeeld en waar kinderboeken als ‘Nijntje wordt moeder’ in de winkel liggen, geldt het uitknijpen van puisten als laatste taboe.

‘Knettergek, dat filmpje,’ briest Paco Tornado, leider van de extreem-rechtse partij PPP. ‘Dat is geen puisten uitknijpen meer, dat is een fascistische ideologie.’ Kardinaal Esposo, hoofd van de katholieke kerk in Managuay, noemt puisten uitknijpen ‘een vorm van westerse decadentie’ en stelt: ‘Pus is een keuze.’

Ondanks de heftige reacties is het uitknijpen van puisten een niet weg te denken onderdeel van de Managuayaanse cultuur. Het markeert de overgang van jeugd naar volwassenheid als een moeder de eerste puist van haar puberzoon of -dochter leegdrukt (het fiesta explosión). De overheid spoort de bevolking al jaren vergeefs aan om af te zien van het uitknijpen van puisten in het openbaar, of ‘op zijn minst als er toeristen in de buurt zijn.’

REISGIDS 2013 (6): Het restaurant van de Dierenbescherming

De bedrijfsleider van restaurant S.P.d.A. geeft
gasten een kijkje in de keuken 

Wat? Eten
Waar? Sociedad Protectora de Animales, Mataquintos
Prijs? $

Sociedad Protectora de Animales (S.P.d.A.) is een keten van negen goedlopende restaurants in de Managuayaanse hoofdstad Mataquintos. Ze staan alle bekend om hun lage prijzen en de regelmatige aanvoer van vers vlees. Mocht u denken: goh, wat toevallig, de lokale dierenbescherming van Mataquintos heet óók Sociedad Protectora de Animales – dat is geen toeval.

$$$ duur
$$ redelijk
$ goedkoop

Dit artikel maakt deel uit van de zomerserie Reisgids 2013: de beste tips voor de vakantievierder in Managuay. Meer tips? Onze reisgids vindt u in dit boek.

Muziek in een bananenrepubliek (1)

Joris Mikkelsen, de neef van.

Ik ben mijn koffer aan het pakken voor de vetste festivalzomer ooit. Heb ik alles? Kogelwerend vest, pepperspray, een geïmpregneerde klamboe… Jazekers: ik ga naar Managuay, in Zuid-Amerika! Het is een idee van mijn neef Jens, die daar werkt als journalist. Toen hij hoorde dat ik weer met mijn studie was gestopt, zei hij dat ik deze zomer maar naar hem moest komen om over de toekomst na te denken. Supervet!

Niet dat ik iets weet van Managuay. Op de Montessori vonden ze je aardrijkskunde al oké als je oost van west kon onderscheiden. Ik weet alleen dat Managuay op het zuidelijk halfrond ligt en dat mijn festivalzomer dus een winter is. Maar volgens Jens is Managuay een cultuurshock. Het schijnt dus een militaire dictatuur te zijn én een derdewereldland. Dat betekent dat je elke dag blij mag zijn als de doodseskaders je hand niet hebben afgehakt, zodat je er tenminste nog je reet mee kunt afvegen, bij gebrek aan wc-papier. Best heftig.

Jens heeft beloofd dat we de tofste festivals gaan aflopen. Hij heeft me een keer verteld van het Lianenfestival van een of andere linkse rebellengroep die zich in de jungle schuilhoudt. Zatte vrouwen klimmen daar in de bomen om zich te verstoppen en zatte mannen gaan hen dan zoeken. Afijn, het komt erop neer dat je als toeschouwer met ook een x aantal borrels achter de kiezen twee uur lang stomdronken mannen aan lianen door het bos ziet slingeren terwijl ze oerkreten slaken. Op de grond rent één gast rond – José – die hun val moet breken.

Jens heeft een keer gezien dat een man op een tak ruzie stond te maken met een vrouwtje dat hij had gevonden en wilde meenemen. ‘Jou nooit!’ riep hij opeens en sprong naar beneden. Het publiek gaf hem een staande ovatie en jonge meisjes renden op hem af om hem te kussen. Maar hij was morsdood. Dat wijf op die tak had hem gewoon geduwd. ‘Coño!’ krijste ze van boven, hysterisch. Toen kwam José eraan – die had even een tequilaatje staan drinken – en begon aan dat lijk te sjorren, tegen het publiek mompelend: ‘Kom, kom, hier is niets te zien.’ Geweldig. Maar je komt er als buitenlander alleen binnen als je door die rebellen wordt gekidnapt. Duimen dus!

Hoe dan ook: het wordt supertof. Op de site van VICE kun je mijn verslagen lezen. Ik hoor graag wat je vindt! Nou, het boodschappenlijstje van Jens is bijna af. Nu nog de malariapillen in de koffer en dan op naar de boot.

Hasta la vista, baby’s!

Joris

Deze bijdrage verscheen eerder in de Festival Guide van website VICE. Volg de avonturen van Joris Mikkelsen deze zomer op VICE.com en op deze website

Foto Ronaldo Santana