ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: Sint-Cerberus

Kindertekening van Sint-Cerberus

Avond. De kachel zoemt, buiten bromt een lama. De zeven kinderen van Paco en Panchita slaken een gaap – en op dat moment knalt de deur open. ‘Vrolijk Sint-Cerberus!’ Een prikkende nevel vult de ruimte. Drie zwartgeverfde mannen stormen naar binnen en bekogelen met ontelbare harde brokken de kleintjes, die huilend en gillend het erf op stuiven. Dan sjokt een man met een rode mijter, rode poncho en een stok de kamer binnen. Oom Diego – want die is het – ploft neer in een fauteuil. ‘Zo. Nu eerst een tequila.’

De Managuayaanse Sinterklaas heet Sint-Cerberus en is een kindervriend op wie niet alle kleintjes zich verheugen. Met San Cerbero verkleden vaders en ooms zich als een christelijke heilige – of als diens hulpje Pedro el Negro – om hun kroost te verrassen. Aangezien het feest echter wordt gezien als een excuus om het collectief op een zuipen te zetten en de verrassing bestaat uit een wolk pepperspray en een spervuur van keiharde snoepjes (de cagarrutas), houdt menige Managuayaanse kleuter er een trauma aan over.

Vorig jaar werd in Mataquintos zelfs een opvanghuis geopend voor slachtoffertjes van de goedheiligman. De opening werd ontsierd door een menigte aangeschoten Sint-Cerberussen voor de ingang, die tientallen in brand gestoken kinderknuffels naar binnen probeerden te gooien en de Managuayaanse versie brulden van ‘Ach vaderlief, toe drink niet meer’.

Als alle kinderen weer rustig in bed liggen, schenken Paco en Panchita een borrel in. Ze bedanken oom Diego. Wat is eigenlijk de lol van het feest? Paco: ‘Degene die Sint-Cerberus speelt, heeft een goede tijd.’ Panchita lacht: ‘Maar die is dan ook dronken.’ Dus iedereen is opgelucht als Sint-Cerberus eind december weer vertrekt? ‘Jazeker,’ roept oom Diego vanuit zijn fauteuil. ‘Dan kunnen we die mormels tenminste weer zónder poespas de stuipen op het lijf jagen!’
Noud Nijssen

Foto Persbureau Managuay

Deze culturele reportage was eerder in afwijkende vorm te lezen in de Volkskrant.

ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: De Varkenssnuitskunks

De Patagonische varkenssnuitskunk

Luid wiekend zweeft de helikopter boven de Araná. De maan glinstert in het wateroppervlak. Vijf tot de tanden toe bewapende mannen springen op de oever – ‘Ándale! Ándale!’ – en jagen door de wirwar van straten en steegjes in de hoofdstad. Bij Enrique’s Enchilada’s houdt de eenheid halt. De voorste man kijkt om, zet dan zijn rechterlaars met kracht tegen de deur. Krak!

Zoals de Verenigde Staten de Navy SEALs hebben, beschikt ook de militaire junta van Managuay over haar eigen elitetroepen. Deze fuerza de operaciones especiales werd in 1962 opgericht door de toenmalige dictator van het land, generaal Fabio Flabendas, en heet Los Zorrinos, oftewel: de Varkenssnuitskunks. De naam werd bedacht door Flabendas’ ondergeschikten. Niet om de vasthoudendheid te eren waarmee dit Amerikaanse roofdiertje naar voedsel wroet, maar vanwege de scherpe geur die zijn anale klieren produceren – Flabendas leed aan ernstige winderigheid.

De opleiding tot Varkenssnuitskunk is keihard: zestig procent van de deelnemende militairen haakt voortijdig af. Degenen die de eindstreep halen, worden gedrild in typisch Managuayaanse vechttechnieken als met-zijn-twaalven-een-passant-beknuppelen, de-vijand-onder-tafel-drinken en met-een-tank-op-een-sloppenwijk-inrijden. In beginsel opereren de Varkenssnuitskunks in kleine, flexibele groepen die snel op een terroristische dreiging kunnen reageren. Vaker echter zijn ze dronken. Hun erelijst is indrukwekkend: de Skunks waren actief in voormalig Joegoslavië, Colombia en de F-side van Feyenoord, en volgens experts is zelfs de onverhoopte democratisering van Zuid-Amerika hun fout geweest. Maar daarover wordt nog gebakkeleid.

Enrique wijkt verschrikt achteruit. ‘Iedereen op de grond! Nu!’ Terwijl de overige vier hem rugdekking geven, snelt de voorste Varkenssnuitskunk naar de toonbank en grist een dampend dienblad weg. Tegen de uitbater: ‘O wee, als deze enchilada’s lauw zijn.’ Dan stormt de troep weer naar buiten. Als ze bijna de hoek om zijn, horen we één van hen zeggen: ‘Ik dacht dat de minister taco’s had besteld?’
Roger Abrahams

‘Poliep zangeres volgende week te koop’

Esmeralda Carón, hier nog met poliep

LA VOZ – Protestzangeres Esmeralda Carón heeft een poliep op een van haar stembanden. Dat ontdekte haar lijkschouwer gisteravond.

Carón, die het laatste half jaar zeer populair is geworden vanwege haar kritische liederen tegen de militaire junta, won zaterdag nog de Illegale Popprijs 2010. Kort daarna gleed zij uit over een taco, aldus een officieel overheidsrapport. Volgens getuigen echter overreed een legertank haar op het moment dat zij van het podium stapte.

Caróns nieuwe manager, een sergeant-majoor die na de mysterieuze verdwijning van de oude inderhaast is benoemd, noemt het ‘niet verantwoord’ om de zangeres te begraven met de aandoening nog op haar stembanden.

De poliep van Esmeralda Carón is vanaf volgende week te koop via de website van het ministerie van Volksgezondheid, afdeling Orgaanhandel.

ONDERTUSSEN IN MANAGUAY: Legermuseum

Pilar Hipopótamo (r), verdacht van
‘socialistisch terrorisme’.

Het is een bijna perfecte reeks: generaal Puzzo die tot minister wordt benoemd, generaal Puzzo die de kerncentrale van Jerónimos opent, en generaal Puzzo die in negen vuilniszakken wordt afgeleverd bij het Managuayaanse ministerie van Justitie. De ontbrekende, voorlaatste foto is net een week weg voor restauratie, maar gelukkig laat de titel van de expositie weinig te raden over: Drive-by shootings op staatsbevel, 1964–1971.

Drive-by shootings is een poging van het Legermuseum in Cabúm om actiever het publiek op te zoeken. Als uithangbord van de militaire junta geniet het onder Managuayanen weinig populariteit, niet in het minst vanwege zijn officiële, ietwat pompeuze naam: Museo Glorioso del Ejército y sus Guerras Gloriosas para la Gloria Superior de la Patria Gloriosa, oftewel Glorieus Museum van het Leger en zijn Glorieuze Oorlogen ter Meerdere Glorie van het Glorieuze Vaderland. De meeste bezoekers zijn buitenlanders op de vlucht voor de Zuid-Amerikaanse hitte buiten.

Toch is Drive-by shootings een gouden greep. Welk ander museum leent zich zo goed voor een sinister onderwerp als dit? Zodra je door de hoofdpoort loopt, over de met kinderkopjes geplaveide weg (échte kinderkopjes, van de Kinderdagverblijvenrevolte van ’98), zie je zeven donkergrijze loodsen oprijzen uit een dorre vlakte. Binnen voeren de prenten van het militaire fotografenkorps je mee naar het hart van de Managuayaanse politieke cultuur.

De minister van Sport, generaal Hipopótamo? Toch vermoord door vier langsrazende motorrijders in 1966 en niet, zoals destijds werd beweerd, door zijn vierjarige ‘socialistische dochter’ Pilar. Francisco Gil, hoofd van het Olympisch Comité in 1971? Op de foto steekt hij lachend zijn hand op naar het opengedraaide raampje van een zwarte Volvo, kennelijk naar een goede bekende. Een fractie van een seconde later zullen 39 kogels hem doorzeven.

Voor wie deze zwartgalligheid te veel wordt, is er altijd nog de permanente expositie over geschiedenis en cultuur. Wist u dat de witte cirkel van de Managuayaanse vlag, waarin de gouden lama staat afgebeeld, een klodder spuug symboliseert? Ga eens snel kijken dan.
Noud Nijssen

Deze culturele reportage was eerder in een aangepaste versie te lezen in de Volkskrant.

Foto Lota del Horno

Economie: De goudmijnen van El Terror

Mijnwerker in een mijnschacht, El Terror

Omdat de goudmijnen van El Terror al decennia geen kruimel edelmetaal hebben opgeleverd, worden de arbeiders er vaak versleten voor idioten. Dat dit niet ver van de waarheid is, is een feit: de mijnwerker op deze foto zocht, op het moment van knippen, al ruim twintig minuten naar de uitgang.

Foto Conrado Blanco

Toerisme: Uitgaan voor vrouwen

Een feest van de Katholieke Universiteit van La Libertina, afgelopen zaterdagavond

Volgens sommigen is het voor vrouwelijke toeristen in Managuay mogelijk om uit te gaan zonder beroofd, betast, of stiekem op oneerbare wijze gefotografeerd te worden. De twee blonde meisjes rechts op deze foto kunnen u vertellen: dat is echter niet het geval.

Zie voor meer informatie www.southamericanupskirts.com

Boliviahaatdag: feest

Vandaag is het Boliviahaatdag, een officiële vrije dag in Managuay. Op Boliviahaatdag geven de Managuayanen publiekelijk uiting aan hun ongenoegen over aartsvijand Bolivia, het buurland dat zo nodig altijd net iets rijker, beschaafder en succesvoller moet zijn. Zo heeft de maker van het bord op de foto, bij wijze van belediging, ‘Bolivia’ verkeerd willen spellen – maar helaas: de onderontwikkeling van het Managuayaanse onderwijssysteem stak een spaak in het wiel.

‘Nederland moet JSF-toestel afstaan als ontwikkelingshulp’

Het is vrijwel zeker dat Nederland JSF-toestellen gaat aanschaffen

MATAQUINTOS – Als het kabinet besluit tot aanschaf van de JSF, zou één vliegtuig aan een ontwikkelingsland moeten worden geschonken. Dat zegt de minister van Buitenlandse Zaken van Managuay.

De minister, generaal Arnoldo Pelotón, reageert hiermee op het nieuws van donderdag dat coalitiepartij PvdA zich niet langer verzet tegen de komst van de JSF. Hij heeft ook al een land in gedachten: zijn eigen. ‘Als de laatste echte dictatuur van Zuid-Amerika kent Managuay de meeste situaties waarvoor het toestel geschikt is. Nu slaan we een opstand tegen ons bewind neer met clusterbommen, maar met een JSF zouden we prachtige precisiebombardementen kunnen uitvoeren.’

Pelotón denkt dat zijn voorstel goed zal vallen bij de achterban van de PvdA, die nog steeds veel moeite heeft met de bezuinigingen op ontwikkelingshulp die door het kabinet-Rutte I zijn ingezet. ‘Geld geven heeft geen zin, goederen wel. Dat wil zeggen: sommige goederen,’ specificeert Pelotón. ‘Laat die donaties van graan, medicijnen en anticonceptie maar zitten, en doe ons maar zo’n kist.’

Een woordvoerder van de PvdA wilde niet reageren op het voorstel. ‘Is dit weer zo’n zomerflirt?’

Jan Pronk sluit zich aan bij maoïstische rebellen

Jan Pronk


LA LIBERTINA – Jan Pronk sluit zich aan bij de maoïstische rebellen in het Zuid-Amerikaanse Managuay. Het nieuws volgt een dag nadat de oud-minister bekend maakte dat hij uit de PvdA stapt.

Dat blijkt uit een brief die Pronk heeft geschreven aan Fernando Sapo, de leider van de Managuayaanse rebellenbeweging De Oplichtende Pad. Pronk, die de PvdA verwijt ‘zich steeds verder van de beginselen van de sociaal-democratie verwijderd’ te hebben, zegt daarin te kiezen voor ‘linkse zuiverheid’. Een woordvoerder van de rebellen citeerde vanochtend op een persconferentie uit de brief. ‘Uw beweging koestert dezelfde solidariteit die ik mij eigen maakte in de jaren zestig en zeventig,’ schrijft Pronk. ‘Schouder aan schouder staan met de ander, mits hij het met je eens is, en anders hem vermorzelen. Dat spreekt mij aan.’

De rebellen zijn verheugd met de sollicitatie van Pronk. ‘Wij delen hetzelfde gedachtegoed,’ aldus de woordvoerder. ‘Ook wij maken ons druk over het feit dat de Nederlandse regering de norm van 0,7 procent voor het ontwikkelingsbudget heeft losgelaten. Dat slaat een enorm gat in onze begroting. Ontvoeringen brengen steeds minder op.’

De rebellen hopen dat Pronks ervaring met het beschermen van de zwakkeren hun cocaïne-export kan opkrikken. ‘Onze cocaboeren lijden onder concurrentie van goedkope, synthetische drugs uit het Westen. Daar kunnen wij niet tegenop.’ De woordvoerder suggereert het trekken van ‘rode contouren’ om afzetgebieden te markeren, zoals de ex-PvdA-minister ooit deed in zijn Vijfde Nota Ruimtelijke Ordening.

Het is nog onduidelijk wanneer Pronk zich in de Managuayaanse jungle meldt voor zijn basistraining. ‘Het struikelblok is zijn lichte weerzin tegen het hanteren van een kalasjnikov,’ zegt de woordvoerder. De rebellen zijn ervan overtuigd dat Pronk zijn verstand zal volgen, maar houden een slag om de arm. ‘Wie meer dan een halve eeuw oud is, neemt niet luchthartig afscheid van verroeste denkbeelden.’

Toerisme: De begraafplaats van Chuco

Volgens sommigen is de begraafplaats van Chuco – met zijn grafzerken van opgesteven lamakak en zijn ronddolende weduwnaars met wapperende vesten, een geopende fles tequila in de hand en een wolfsblik in de ogen – een culturele parel van jewelste en een terechte bestemming voor een oneindige rij toeristenbussen uit binnen- en buitenland.
Dat is echter niet het geval.